Ел Нињо моментално е во тек, а Светската метеоролошка организација на ОН (СМО) предупредува дека може да ги загрози животите и да го уништи земјоделството во некои делови од светот. Глобалниот временски феномен се однесува на кога водите во Тихиот Океан стануваат многу потопли од вообичаеното.
Земјите ширум Европа го доживеаја својот најтопол септември досега, со несоодветно топло време што се очекува да продолжи до октомври.
Австрија, Белгија, Франција, Германија, Полска, Швајцарија и Велика Британија забележаа рекордно високи температури минатиот месец, над 3,6 °C над сезонските норми.
Службата за климатски промени Коперник (C3s) на ЕУ очекува 2023 година да биде најжешката година што човештвото некогаш ја доживеало.
РЕКОРДИТЕ СЕ УРНАТИ, СЛЕДУВААТ НОВИ
По три години од заладувањето на времето во Ла Ниња, Ел Нињо сега се врати и ќе трае најмалку до првата половина на 2024 година, Ел Нињо моментално е во тек, а Светската метеоролошка организација на ОН (СМО) предупредува дека може да ги загрози животите и да го уништи земјоделството во некои делови од светот. Глобалниот временски феномен се однесува на кога водите во Тихиот Океан стануваат многу потопли од вообичаеното.
Земјите ширум Европа го доживеаја својот најтопол септември досега, со несоодветно топло време што се очекува да продолжи до октомври.
Австрија, Белгија, Франција, Германија, Полска, Швајцарија и Велика Британија забележаа рекордно високи температури минатиот месец, над 3,6 °C над сезонските норми.
Службата за климатски промени Коперник (C3s) на ЕУ очекува 2023 година да биде најжешката година што човештвото некогаш ја доживеало.
РЕКОРДИТЕ СЕ УРНАТИ, СЛЕДУВААТ НОВИ
По три години од заладувањето на времето во Ла Ниња, Ел Нињо сега се врати и ќе трае најмалку до првата половина на 2024 година, според најновите прогнози на Обединетите нации. „Ел Нињо обично се поврзува со рекордни температури на глобално ниво. Дали тоа ќе се случи во 2023 или 2024 година сè уште не е познато, но мислам дека е поверојатно отколку не“, вели Карло Буонтемпо, директор на Коперник, Службата за климатски промени на ЕУ.
Настаните во Ел Нињо вообичаено траат од девет до 12 месеци, но можат да траат со години, достигнувајќи врв помеѓу ноември и јануари. Научниците навистина не знаат зошто е тоа така и имаме уште многу да научиме за овие временски обрасци.
„Годините на Ел Нињо имаат тенденција да имаат благ влажен и западен почеток на зимата (ноември-декември) и постуден, посув крај на зимата (јан-мар) низ поголемиот дел од северна Европа“, вели професорот Адам Скајф, раководител на долгот -предвидување опсег во Метеоролошката канцеларија на Обединетото Кралство.
Во комбинација со зголемените температури од глобалното затоплување, метеоролозите веруваат дека доколку условите се усогласат, 2024 година би можела да биде најтоплата година досега. Постои страв дека може да го надмине светот преку клучниот праг на затоплување од 1,5 степени Целзиусови.
Дури и пред да започне временскиот настан во мај, просечната глобална температура на површината на морето веќе беше повисока од која било друга досега. Ова би можело да ги надополни екстремните временски услови ширум светот.
Последен пат кога силен Ел Нињо беше во полн замав во 2016 година, светот ја виде својата најжешка година досега. Во комбинација со зголемените температури од глобалното затоплување, метеоролозите веруваат дека доколку условите се усогласат, 2024 година би можела да биде најтоплата година досега. Постои страв дека може да го надмине светот преку клучниот праг на затоплување од 1,5 степени Целзиусови.
Зголемената температура на морето веќе ја загрозува животинската популација на островите Галапагос.
ШТО Е ЕЛ НИЊО
Климатскиот настан Ел Нињо е одговорен за зголемување на глобалните температури и влошување на екстремните временски настани.
Тој е предизвикан од температурите на океаните и ветровите во Тихиот океан кои се осцилираат помеѓу затоплувањето на Ел Нињо и ладењето на Ла Ниња.
Потребни се месеци за да се почувствуваат ефектите од Ел Нињо и може да значи дека 2024 година ќе ги собори температурните рекорди. Најтоплата година во светот досега беше 2016 година, што се совпадна со силниот Ел Нињо – иако климатските промени поттикнаа екстремни температури дури и во години без овој феномен.
Последните осум години беа осумте најтопли во светот досега – како одраз на долгорочниот тренд на затоплување поттикнат од емисиите на стакленички гасови.
КАКО ЕЛ НИЊО ВЛИЈАЕ ВРЗ ВРЕМЕТО?
Ел Нињо ја турка топлата вода во Тихиот Океан кон исток, предизвикувајќи пацифичкиот млазен поток да се помести јужно од неговата неутрална положба. Ова создава суво и потопло време во северниот дел на САД и интензивни врнежи од дожд и поплави во американскиот Заливски брег и југоисточниот дел.
Во Европа, може да доведе до постудени, посува зими на север и повлажни зими на југ.
За време на феноменот, глобалната температура се зголемува за околу 0,2 степени Целзиусови, според американската Национална океанска и атмосферска администрација (NOAA).
Ова може да значи пробивање на клучната граница на глобалното затоплување од 1,5 степени Целзиусови. „Веројатноста да се има првата година на 1,5 степени Целзиусови во следните пет години сега е околу 50:50“, изјави за Гардијан професорот Адам Скајф од Метеоролошката канцеларија во Велика Британија.
Како резултат на тоа, светот ќе се соочи со поинтензивни топлотни бранови, долги жешки сезони и посилни бури. Првите места што ќе ги почувствуваат ефектите ќе бидат земјите блиску до Пацификот, како западниот брег на Америка, Јапонија, Австралија и Нов Зеланд. Во Индонезија и Австралија најверојатно ќе има потопло и посува време со поголема можност за шумски пожари.
Ел Нињо, исто така, ја зголемува активноста на ураганите во Пацификот што значи дека местата како Хаваи ќе бидат изложени на ризик од тропски циклони.
Абнормалните врнежи од дожд низ Латинска Америка ги зголемуваат стравувањата за земјоделскиот сектор, се вели во извештајот на Организацијата за храна и земјоделство на Обединетите нации (ФАО).
Прогнозите за првиот квартал од 2024 година покажуваат повеќе дожд од вообичаено во јужните конусни земји како Перу и Еквадор, како и Мексико, заедно со тековните суви услови во Бразил, Гвајана и Суринам.
Тековниот сушен период во Централна Америка сепак треба да трае само до крајот на оваа година.
Извештајот, исто така, нагласува дека земјоделството, кое вклучува земјоделски култури, сточарство, шуми и риболов, е особено ранливо со оглед на тоа што секторот може да апсорбира 26 отсто од економските загуби за време на екстремни временски услови и до 82 отсто за време на суша.
ФАО соопшти дека започнала план за мобилизирање финансиски ресурси за ранливите заедници во неколку земји погодени од екстремните временски услови.
